Vrijdag FILOSOFIE
De gulden middenweg!
Omdat het tussen al die ‘uitersten van vandaag’ toch wel ‘een midden’ dringend nodig is!
Aristoteles (384-322 v.Chr.) ethiek van de gulden middenweg, ook wel bekend als de deugdethiek, is een fascinerend onderwerp. Het kernidee is dat deugd het midden is tussen twee uitersten, namelijk ‘overdaad en tekort’. Dit concept staat centraal in zijn werk Ethica Nicomachea
In de ‘Ethica Nicomachea’ adviseert hij ons altijd maat te houden en nooit in uitersten te vervallen. Hij geloofde dat elke deugd een balans is tussen twee ondeugden
- Zo is MOED het juiste midden tussen ‘lafheid’ (te weinig moed) en onbezonnenheid/roekeloosheid’ (te veel aan moed),
- MATIGHEID tussen ‘losbandigheid en ongevoeligheid’,
- VRIJGEVIGHEID tussen ‘verkwisting en gierigheid’,
- OPRECHTHEID tussen ‘opschepperij en onwetendheid’.
Het doel van deze ethiek is om een optimaal leven te leiden door het vermijden van extremen en het vinden van een evenwichtige, rationele benadering van gedrag. Dit betekent niet dat men altijd middelmatig moet zijn, maar dat men in elke situatie het juiste midden moet vinden, afhankelijk van de context en de persoon
‘Een matig mens begeert de juiste dingen, op de juiste manier en op het juiste ogenblik en dat is precies wat de rede voorschrijft,’ schrijft Aristoteles. Alleen als we de gulden middenweg kiezen, betoogt hij, kunnen we het beste uit onszelf halen.
Hoe verhoudt dit zich tot moderne ethiek?
Hoewel Aristoteles' ideeën over deugdethiek een heropleving hebben gekend in de moderne filosofie, met denkers zoals Alasdair MacIntyre die pleiten voor een terugkeer naar deugden als centrale morele concepten, is er ook een grotere nadruk op sociale en culturele contexten. Moderne deugdenethiek erkent dat deugden kunnen variëren afhankelijk van de samenleving en de tijdsperiode.
Volgende keer iets over leiderschap en de zeven kardinale deugden. Met mooi filmpje dat je zeker moet kijken!
Bron: Filosofie
